İstanbul Teknik Üniversitesi İTÜ Mühendislik Fakültesi Jeofizik Mühendisliği Kısmı Öğretim Abonesi Doç. Dr. Oğuz Gündoğdu, ”Fay hattındaki hareketlerle, toprak, su ve havadaki hareketleri kesintisiz izleyerek bölgenin zelzele haritasını oluşturan sistem, zelzeleyi 4 gün evvel haber veriyor” dedi.
Gündoğdu, İstanbul Teknik Üniversitesi İTÜ tarafından geliştirilen Zelzeleyi Evvelden Tanımlama sistemi’nin birinci derece zelzele kuşağında bulunan Tekirdağ’ın Marmara Ereğlisi ilçesinde kurulmasıyla alakalı görüşmede bulunmak üzere Tekirdağ’a geldi.
Gündoğdu, Anadolu Ajansı muhabirine yaptığı açıklamada, Türkiye’nin zelzele aslını kabul etmesine karşın, 17 Ağustos büyük Marmara zelzelesinin ardından ehemmiyetli adımların atılmadığını iddia etti.
Bu mevzuda ehemmiyetli çalışmalar yapan İTÜ’nün Zelzeleyi Evvelden Tanımlama Sistemi’ni geliştirdiğini ve son derece ciddi neticeler aldıklarını ifade eden Gündoğdu, bunun yaygınlaştırılması çalışmalarının ise acemi şekilde devam ettiğini bildirdi.
Sistemin, bağlı bulunduğu bilgisayara yer, hava ve toprak hareketi bilgilerini aktararak çalıştığını, hareketlerin üniversitedeki merkezden 24 saat vakitle devamlı izlendiğini anlatan Gündoğdu, şöyle konuştu:
”Fay hattındaki hareketlerle, toprak, su ve havadaki hareketleri kesintisiz izleyerek bölgenin zelzele haritasını oluşturan bu sistem, zelzeleyi 4 gün evvel haber veriyor. Bu sistem Türkiye’de ilk başta bazı bilim adamları tarafından ciddiye alınmadı. Sistem hakkında bilgi verdiğimiz insanlar, Japonlar dahi zelzeleyi evvelden tespit edemiyor dediler. Ancak, Türkiye’de alana gelen zelzeleler ‘sığ’ olarak adlandırdığımız, 50-60 km derinde olan hareketler. Bunun için tespitler yapabilmek muhtemel. Japonya’daki zelzeleler ise yerin 300-400 km altından geliyor.”
Sistemle alakalı Çanakkale, Bursa ve Nilüfer ilçesi ile Bakırköy ve Çınarcık’ta istasyonlar kurulduğunu bildiren Gündoğdu, hareketliliğin, İstanbul’daki merkezden izlendiğini ve 4 gün sonra olacak zelzelenin şiddetini burada tanımlayarak, alakalı ünitelere haber verildiğini kaydoldu.
Bu sistemi birinci derece zelzele kuşağındaki Marmara Ereğlisi ilçesine de kurmak istediklerin kaydolan Gündoğdu, ”Mevzuyla alakalı belediye başkanıyla görüştük. Başkan, milletin güvenliği açısından sistemin kurulması gerektiğini belirterek, bize pozitif yanıt verdi” dedi.
Gündoğdu, bir çok Avrupa ülkesinin, Türkiye’de kullanılan zelzele ihtar sistemini misal aldığını bildirdi.
-NASA, MARMARA’YI İZLİYOR-
Gündoğdu, Türkiye’de sistemin heyeti olduğu bölgelerdeki hareketliliğin devamlı izlendiğini andırdırarak, 10 dakikada bir aktüellenen tüm bilgilerin ”www.yerdurumu.com” internet adresinden sarih olarak yayınladığını belirtti.
Sitenin, günlük bin 200 kere tıklandığını ve Amerikan Milli Havacılık ve uzay Araşırmaları Merkezi NASA tarafından günlük olarak takip edildiğini bildiren Gündoğdu, şunları kaydoldu:
”Marmara’nın zelzele hareketliliğiyle NASA çok yakından ilgileniyor. İnternet üzerinden buradaki tüm hareketler dikkatlice izleniyor. Hayati ehemmiyet taşıyan bu sistemin ülkemizde de umursanması gerekiyor. Zelzelenin 4 gün evvelden fark edildiği bir ülkede, insanlar daha şuurlu hale gelecektir. Türkiye’de zelzeleyi 5-6 saniye evvelinden haber veren bir sistem kullanılıyor. Bu sistemdeki emel, can kurtarmaya müteveccih olmasa da gaz ve elektriklerin kesilmesi için yeterli görülüyor. Bunun için 4 milyon dolar para tüketildi.”
Zelzele ve tabiat hareketliliğinin yabancı ülkelerdeki Bilim adamları tarafından da titizlikle takip edildiğini anlatan Gündoğdu, Sapanca’da alana gelen bir akışkanlaşma vakayı üzerine suratlarca yabancı bilim adamının gelip analizlerde bulunduğunu ve kendince önlemler aldığını söyledi.
Bu sistem İstanbul’a zelzeleyi 4 gün evvelden bildirecek
Yaftalar : zelzele ihtar sistemi
