Artık mezar ziyaretleri internet üzerinden de yapılabilecek. Hayranı olduğunuz tarihi şahsın kabrine çiçekler vazgeçebilirsiniz. Nasıl mı?
Yeryüzünün en büyük mezarlığı internet üzerinde ve sanal! Findagrave.com sitesine abone olup hayranı olduğunuz tarihi şahsın kabrine çiçekler vazgeçebilirsiniz. Abonelik fiyatsız; tek koşul ise terbiye ve merhumlara hürmetli olmak…
İçeriği internet kullanıcılarının katkılarıyla oluşturulan ABD orijinli findagrave.com mezar bul sitesi tarih süresince yaşamış olan şanlıların hayranlarını biraraya getiriyor. Rita Hayworth’tan Abraham Lincoln’e, Marlon Brando’dan Bobby Fischer’a binlerce namlının mezarını siber civarda sık sık ziyaret eden internet kullanıcıları, özel günlerde bu sanal mezarlıkta mum yakıyor, çiçekler vazgeçiyor ya da dualarını iletiyor. Siteye katkıda bulunan abone ziyaretçiler hayranı oldukları namlıya ait ileti grupları oluşturarak kendi aralarında da bir çeşit hayranlar kulübü oluşturabiliyor.
14 senede 29 milyondan fazla kayıt
Yalnızca şanlıların değil, ABD’ndeki tüm mezarlıklarda son istirahatına çekilmiş olan sıradan insanların da mezar kayıtlarını kapsayan sitenin yaratıcısı ve kurucusu, Michigan doğumlu Jim Tipton. Ufak yaşlarından itibaren elektronik mevzusuyla alakalı olan Tipton, esasen Grinnell College Müzik kısmından mezun olmuş bir müzisyen ve bestekar.
Genç yaşlarında namlı insanların mezarlarını ziyaret etme merakı olan Tipton, 1995 senesinde, bazı şöhretlilere ait kabirlerin yerini incelerken, internet üzerinde mezar bilgilerini kapsayan özel bir site bulunmadığını görmüş. Bunun üzerine kolları sıvayıp kendi bir bilgi bankası oluşturmaya girişmiş. Sitenin her gün çoğalan ziyaretçi rakamı üzerine bilgi bankasını da ziyaretçilerin katkısıyla geliştirme fikrinin ardından, findagrave.com bugünkü haline erişmiş.
Sitenin dili bugün için ağırlıklı olarak İngilizce. Ancak, findagrave’in Anglo-Saxon kültürün dışında da büyümesi mevzusunda kararlı olan Jim Tipton, “Sitenin insanlık tarihi ve mirasına ait olmasını öngörüyoruz. Bu surattan da dünyanın her yerinden gelecek katkı ve dayanağa sarihiz” diyor. Görüşme sırasında teşebbüsçü ruhunu bir kere daha ortaya koyarak, Taraf editörlerini Türkçe içeriğin etik teftişi mevzusunda bağlamayı da muvaffak oluyor üstelik.
Merhuma seslenip dua ediliyor
Sitenin bilgi bankasında kayıtlı mezarlara sanal çiçekler vazgeçmenin veya oralarda mumlar yakmanın yanı gizeme merhuma seslenişler ya da kendisi için okunan dualar da kayda geçirilebiliyor. Ancak vazgeçilen iletilerin içeriği, yayın evvelinde editörler tarafından hakimiyet ediliyor.
Her bir namlının kaydı, ölümü sonrasında yakılmamış ise kendisine ait kabir taşının ve kabrin resminin yanı gizeme bir de kısa yaşam öykü kapsıyor. Ancak gerçek tuhaf içerik, namlının hayranları tarafından vazgeçilen iletiler. Misalin Albert Einstein’a vazgeçilen iletilerde hayranlık, hürmet ve teşekkürler ağırlıkta iken, Marilyn Monroe’nun bir şefkat objesi olduğu görülüyor. ABD’den çıkan tek Dünya satranç Şampiyonu Bobby Fischer’a vazgeçilen bazı iletiler ise, antisemitist olduğu için nazik ve seviyeli sitemler kapsıyor.
İşte bu iletilerden misaller…
Marilyn Monroe
◆ Melekler her daim yoldaşın olsun ve Tanrı yolunu ebediyyen aydınlatsın. Seni hepimiz özlüyoruz.
◆ Yalnızca şahsi görüşüm natürel, ancak her zaman, senin dünyada gördüğüm en hoş bayan olduğunu düşünmüşümdür. İlk resminden en sonuncusuna kadar!.. Ne tasalı bir ömür… Huzur içinde yat.
◆ Ne hoş kızsın… Çok ıstırap çekmişsin yaşarken ve ne çok şey vermişsin kendinden… Taze bir soluk gibiydin sen. Daima üzüntü ve özlemle anımsayacağım. Rahat yat.
◆ Sen bir meleksin. Çok hoşlanıyorum seni. Hiç unutulmayacaksın. Huzur içinde yat.
◆ Marilyn, şu an her nerede isen, yaşarken olduğu gibi tatlı tatlı tebessümüyorsundur allahın izniyle! Daima andırılacaksın!
◆ Ey sevgili kız; sen hâlâ dünyanın en hoş kızısın ve ebediyyen de öyle kalacaksın.
◆ Asla hürmetsizlik etmek istemem ama, keşke burda olup yeni Başkan’a da “Happy Birthday”i söyleyebilseydin!! B. Obama’nın seçilmesi sonrasında vazgeçilen yeni tarihli bir ileti.
◆ Seni hiç haketmediler.
Albert Einstein
◆ bilim dünyasına katkılarınızdan dolayı teşekkürler efendim. Siz asrın adamı, muhteşem ve zeki bir insansınız. Keza E=mc2 yöntemine de teşekkürler. Huzur içinde yatın!
◆ Bugün 14 Mart: Doğum gününüz mübarek olsun Bay Einstein. Siz 20. asrın, en parlak, sezgileri en gelişmiş, ve geleceği en iyi görebilen usuna sahip insanıydınız, şimdi de öylesiniz ve ebediyyen de öyle kalacaksınız.
◆ Benim dünyaya geldiğim senede can verdiniz… Babam size hayrandır –ben de öyle! “Tanrı’nın çeper atmayacağı” mevzusunda size katılıyorum!
Marlon Brando
◆ Kelimeler yok, gözyaşları yok… Yalnızca öğren ki, senden sonra dünya aynı değil artık. Kısa zamanlığına da olsa burada olduğun için teşekkürler.
◆ Nasıl rol kabiliyetin vardı ve ne kadar yakışıklıydın! Yaşamın çok tasalı geçti; şimdi ailenle birarada, huzur içinde yat.
Rita Hayworth
◆ En beğendiğim oyuncunun doğum günü mübarek olsun. Ne kadar hoştun –o nasıl bir yüzdür öyle! II. Dünya Savaşı’na katılan erkekler senin posterini duvarlarına asarken ne için savaşmakta olduklarının farkındaydılar, muhakkağım… Seni özlüyoruz. Huzurla yat.
◆ Gilda yaptığın tek film dahi olmuş olsa, yeniden de “Aşk Tanrıçası”ydın. Göz kamaştıran hoşluğun ve dans kabiliyetin seni muhteşem bir seyirlik haline getirdi. En iyi performansın, hakkı yenmiş olan Sadie Thompson’da idi. Filmlerinle, şahane bir servet vazgeçtin.
Abraham Lincoln
◆ Sayın Başkan Lincoln; ülkemizi birarada yakalamak için tüm yaptıklarınıza teşekkürler. Efendim; bir Amerikalı olmaktan şeref dinlememi sağladınız. Yeni çağdaş başkanlar da sizin gibi olabilse keşke. Dünya şu ya da bu biçimde devamlı savaşıyor –geleceğe ilerlerken, eforlu bir başkana lüzumumuz var! Sizi özlüyoruz; ve tüm yaptıklarınız için teşekkür ediyoruz.
İmza: Amerikalı kızlarınızdan biri.
Sir Winston Churchill
◆ Bize vazgeçtiğin “Zafer İşareti” için teşekkürler; “Barış İşareti” olarak öğreniliyor artık! Huzur içinde yat!
◆ Huzur içinde yat Winston. Tüm o fazla kilolardan sonunda kurtuldun, tebrikler. RA’dan bir selâm; natürel tek parmakla.
◆ Teşekkürler kahraman.
William Saroyan
◆ “İnsanlık Komedisi” gibi bir şeyi yazmış olan biri; ve hiç formal eğitim görmemiş?.. Bir fenomen. Büyük hayranlık dinliyorum sana. “İnsanlık Komedisi” inanamayacağın kadar etkiledi beni. Mucizeviydin.
Bobby Fischer
◆ Antisemit olduğun için sana ileti vazgeçip vazgeçmemek mevzusunda kararsız ettim. Ancak bu mevzudaki görüşlerini bilmezden evvel satranç oynamak istedim. Rabbimiz ruhuna acıma etsin.
◆ Bize vazgeçtiğin tüm şahane oyunlar için çok teşekkürler Bobby. Sonunda huzuru bulmuş olduğunu ve Jose Capablanca, Harry Nelson Pillsbury, Paul Morphy, ve daha önceki arkadaşın Mikhail Tal gibi büyükustalarla Tanrı’nın satranç kulübünde satranç oynadığını ümit ediyorum!..
İmza: Ebedi hayranın.
