Gana’da bulunan Bosumtwi gölü tabanında yapılınan tahliller, Afrika Kıtası’nın önümüzdeki yarıyılda onyıllarca sürecek bir kuraklık yaşayacağını gösterdi.
Gana’da bulunan Bosumtwi Gölü tabanında tortuların araştırılması ile Afrika Kıtası’nı önümüzdeki yarıyılda on senelerce sürecek çok büyük bir kuraklığın beklediğini ortaya koydu.
Göl dibindeki tortulardan, kıtanın son 3 bin senelik abuhava kumpası araştırılabiliyor. Bu da takribî 500 senelik döngülerle, kıtada çok büyük kuraklık döngülerinin yaşandığını gösteriyor.
Araştırmalar neticesinde ortaya çıkan belirtiler, eskiki son büyük kuraklığın 1400’lü senelerde yaşanmış olduğunu gösteriyor. Analistler, beklenen kuraklığın, 1970’lerde yaşanan ve en az 100 bin şahsın vefatına nedem olan Sahel kuraklığından çok daha büyük olacağını, onlarca sene süreceğini ve insan sebepli küresel ısınmanın, kuraklığın neticelerini çoğaldıracağını belirtiyor.
Araştırma ekibinin lideri olan Teksas Üniversitesi vazifelilerinden Tim Shanahan, er yada geç bir biçimde alana gelecek bu kuraklığın kaygı verici olduğunu, şimdiye kadar görülmüş en uzun süreli kuraklıklardan biri olacağını ifade ediyor.
Shanahan, “Bölgenin böylesi bir kuraklığa çekilmesi burada yaşayanlar için adapte olması oldukça güç bir süreç olacak, bunun için uyarlama siyasetlerinin geliştirilmesi gerekiyor” biçiminde konuştu.
Mevzuyla alakalı deliller, Gana’nın güneyinde bulunan, meteor çarpması neticesinde oluşmuş bir krater gölü olan Bosumtwi’den geliyor.
Her sene yaşananlardan kalan tortular, gölün yüzeyinde duyarlı bir katman oluşturuyor. Profesör Shanahan “Gölşöhret dibinde hiçbir canlı yaşamadığı için, bu katmanlar bozulmadan kalabilmiş” diyor ve ilave ediyor: “Hemen her göl, yarıyıllık tortular vazgeçer, ancak tropik alanlarda göl tabanının bozulmadan kalması oldukça efordur”
Bir senenin yaz aylarının kurak ya da yağışlı olup olmadığı, tortuda bulunan iki oksijen izotopu araştırılarak tanımlanıyor. Yukarda görülen kesitte, 3000 senelik tortu katmanları görülüyor. Kesit üzerinde yapılan araştırmalar, birkaç asırda bir onyıllarca süren kuraklık yarıyıllarının yaşandığını ortaya çıkarıyor.
Kuraklıkların bir hayliyi AMO Atlantic Multicedadal Oscilation – Çokyüzyıllık Atlantik Salınımı, başka bir deyişle Atlantik Ummanı yüzeyinde blirli bir yarıyılda kendini yineleyen yüzey ısısı metamorfozu sebebiyle oluşuyor.
Birleşmiş Milletler’in en azından 100 bin şahsın yaşamını kaybettiğini ifade ettiği Sahel kuraklığı, AMO sebebiyle oluşmuştu ancak, asırlar süresince süren kuraklıkların sebebinin ne olduğu bütün olarak öğrenilmiyor.
Arizona Üniversitesi’nden Jonathan Overpeck, “İşin korkutucu yanlarından biri de bu, kimsenin bu uzun süreli kuraklığın sebebinin ne olduğu mevzusunda bir düşüncesi yok” biçiminde diyor ve ilave ediyor. “Afrika’da, şu gizemeler sebebini dahi öğrenmediğimiz bu asırlık kuraklıklardan birinin eşiğinden geçiyor olabiliriz.”
“Sarihçesi, Batı Afrika’nın büyük kısmı şu an zati sürdürülebilirlik eşiğinde yaşıyor.” diyen Overpeck, gidişatın olabilecek rastgele bir sıcaklık başkalaşımıyla çok daha makûsa gidebileceğini ifade ediyor.
