Tayvan’da bilimadamları tayfunların minik yer sarsıntılarına yol açarak büyük zelzeleleri önlediğini ortaya çıkardı
Tayvan’da çok sık tayfun ve tropikal hortum alana geliyor.
Riskli olmalarına karşın bu tayfunların ehemmiyetli bir işlevi, susuzluğu önlemek. Yeni ortaya çıkan bir başka işleviyse büyük zelzeleleri yasaklaması.
Taipei’deki Yeryüzü ve Zelzele araştırma Merkezi’nden Dr. Liu Chi-Ching araştırmayı yapan uzmanlardan. Washington’daki Carnegie Enstitüsü’yle ortak yapılan araştırmaya göre tayfunlar adanın kıyı şeridinde bulunan fay hatlarındaki hareketleri etkiliyor:
“Tayfun geleceği zaman hava tazyikindeki düşme, kayalardaki tazyikin da düşmesine yol açıyor.”
Tayfunlar atmosferdeki hava tazyikinin eksilmesine neden oluyor. Bilimadamlarına göre bunun neticeyi olarak yeryüzündeki faylarda biriken tazyik de düşüyor. Fayın bir tarafı hafifçe kalkıyor ve arada biriken tazyikin özgür kalmasına yol açıyor. Bu hadise sırasında, çok az sezilen ve bazen saatler hatta günler süren yer sarsıntıları alana geliyor. Daha büyük zelzeleler önlenmiş oluyor:
“Banal yer sarsıntılarından değişik olan bu zelzeleler, fayın içindeki enerjinin yavaş yavaş özgür kalmasıyla oluşuyor. Bu vaziyet, daha büyük zelzelelerin oluşma tehlikesini eksiltiyor.”
Zelzele uzmanı Typhoon Lee bu araştırma neticesinde daha evvel meçhul ehemmiyetli bilgilere eriştiklerini söylüyor:
“Hala banal zelzele oluşması için ne kadar enerjiye gereksinim olduğunu öğrenmiyoruz. Ama bence doğru yolda ilerliyoruz. Bu gerçekten çok ehemmiyetli bir buluş.”
Analistler Tayvan’daki bu çalışmayı genişleterek sürdürmeyi ve fay hattından elde edilen bilgileri yeni araştırmalarda kullanmayı tasarlıyor
Tayfunlar Zelzeleyi Yasaklayabilir mi
